22 juli, 2016

De angst van een zwarte moeder voor haar zoon tegenover de politie

Iesha Evans heet de vrouw van "de" foto die in feite een situatie weergeeft die van allerlei kanten vastgelegd is. Zij vertelt haar verhaal in The Guardian, Klaarblijkelijk komt zij uit New York en zij heeft veel te zeggen. Wat extra belangwekkende passages:

- Mensen noemen ons African Americans. maar in werkelijkheid zijn wij Afrikanen die in Amerika wonen. Hoe kunnen wij ons Amerikanen noemen als wat onze vermeende grondwet ons niet als mensen erkent? Wij waren geen mensen - wij waren eigendom. En ondanks alle amendementen is de toestand niet echt veranderd.

Witte Amerikanen hebben tegen Afrikanen gezegd: "Wij gaan jullie ontvoeren, wij beroven jullie van je identiteit, en dan geven wij jullie langzamerhand de rechten die jullie van kindsafaan hadden, en geven je het gevoel alsof ze iets bijzonders zijn. Wij gaan jullie dom houden door het illegaal te maken dat jullie lezen of schrijven of naar school gaan. Dus alles wat je zult weten zullen de leugens zijn die wij jullie dwangvoederen." We kregen een andere cultuur, een andere godsdienst, andere rituelen, andere taal gedwangvoederd.


- Ik heb een zoon van zes, Justin, en ik vrees meer voor zijn leven dan voor het mijne. Hoe moet ik hem opvoeden? Om bang te zijn? Om met gebogen hoofd te lopen en niet in de problemen te komen, niet de politie in de ogen te kijken want ze zouden rotzooi tegen hem kunnen trappen. Of moet ik hem in kracht opvoeden. zijn kleur te omhelzen, te weten wat zijn rechten zijn en te weten dat hij niet de wet overtreedt of iets onrechtvaardigs doen, en dat niemand een van zijn burgerrechten van hem kan afnemen? Ouders hebben de verantwoordelijkheid om als de donder te ontwaken en te beseffen wat er aan de hand is.

"What's going on". Dat is Marvin Gaye 45 jaar geleden.
En de rest van het tweede stukje, daar heb ik zeer onlangs dit over geschreven. Naar aanleiding van een boek uit 1968.
Nur um der Hoffnungslosen willen...

Water van Fiji, gewoon, omdat je er rijk genoeg voor bent

Bij alle ellende over water van en op Fiji kan het nieuwste marketingspeeltje voor leeghoofden met te veel geld bij Albert Heijn gevoegd worden.
Albert Heijn verkoopt sinds kort "Fiji Artesian" water. Niet uit Artesië dus, waarvan het gemiddelde goedbetaalde leeghoofd niet zal weten waar het ligt, maar van Fiji. Ik denk dat voorzover er nog aardrijkskundeonderwijs gegeven wordt het begrip "Artesische put" niet meer aan de orde komt. En Artesian, dat klinkt altijd nog exotischer dan het Zuidnederlandse gewest dat vooral bekend is als biermerk in het Frans.

Het Ministerie van Tegenspraak heeft al ruim afdoende argumentatie tegen deze nieuwste extravagantie, het scheelt mij werk op een hete dag...

21 juli, 2016

Is dit morgen?

Misschien is het donkerste deel van de nacht ook echt voor de dageraad, ik heb het nooit in de gaten gehouden. Dat de wereld in het alomvattend kapitaal in duisternis gehuld is, is onmiskenbaar. Maar de morgen zou besloten liggen in de nacht. Afgezien van de apocalyptische kanten als het broeikaseffect en kernbewapening.
Alweer dertien jaar geleden - zie ik - heb ik geschreven over hoe rechts Gramsci ter harte heeft genomen en een hegemonistisch verhaal over democratie en vrije markten de wereld heeft ingeholpen. Het verhaal is nu piepend en knarsend in het zand van de Eeuwigdurende Bezuiniging beland, een perspectiefloos geheel waarover de ideologen alleen kunnen zeggen: er is geen alternatief.

Natuurlijk is het er wel, maar verwezenlijk het maar eens. Hopelijk ligt de toekomt in het heden in het postkapitalisme zoals Paul Mason het signaleert. Het dominante verhaal krijgt tegenspraak, ook in de metropolen Bernie Sanders, Jeremy Corbyn, Podemos, Syriza. En zie bij laatstgenoemde hoe slecht het afloop zonder grootscheeps internationaal verzet.

Thomas Decreus en Christophe Callewaert hebben hun boek afgesloten afgelopen januari. Dat "Keulen" een nazistisch verzinsel is geweest om vreemdelingen in het algemeen verdacht te maken kon dus niet meer verwerkt worden (al heb ik het hele verhaal nooit vertrouwd, en ik niet als enige). En intussen zijn we weer diverse katatrofes verder. Het is moeilijk om hoopvol te blijven maar ik ben allang blij dat de schrijvers het volhouden.
Voor een Nederlandstalig publiek onmisbare vermaning...

- Thomas Decreus & Christophe Callewaert, Dit is morgen. Berchem EPO, 2016. 269p., €19,90.

19 juli, 2016

We lijken te denken dat het makkelijk is

Vrij voor het knippen en plakken en het citeren: de Easy essays van Peter Maurin online - voorzover ik kan overzien compleet.
Hier te vinden (alweer een tijdje zo te zien, maar Keith Hebden heeft ze net ontdekt en onder anderen mij er op attent gemaakt).



We lijken te denken

Sint Franciscus vond
dat het kiezen voor armoede
net zo goed is
als het trouwen
met het mooiste meisje ter wereld.
We lijken te denken
dat arme mensen
maatschappelijke lastposten zijn
en niet Ambassadeurs van God.
We lijken te denken
dat Vrouwe Armoede
een lelijk meisje is
en niet het mooie meisje
dat Sint Franciscus van Assisi
haar noemde.
En omdat we zo denken
weigeren we de armen te voeden
met onze overtollige goederen
en laten we de politici
rondlopen als zakkenrollers
om Peter te beroven
om Paul te betalen,
en de armen te voeden
door de rijken
te laten betalen.

18 juli, 2016

Links, en vooral de sociaal-democratie, als verdedigers van het imperialisme/kolonialisme

“Indië los van Holland!” - er hoort “nu” achter maar dat weerklonk niet altijd. De houding van de sociaal-democraten tegenover het kolonialisme is in de loop der jaren van dubbelzinnig naar een al dan niet gespeeld morrend “voor!” geëvolueerd. Er viel beschavingswerk te verrichten en zo niet, dan was er toch te werken of zelfs te verdienen. Een vooraanstaand sociaal-democraat als Henri van Kol was onbeschaamd “planter” zoals de term luidde – wat niet direct inhield dat hij gebogen over het veld gewassen aan het plaatsen was. Men zou zeggen dat het gewenste internationalisme als vanzelfsprekend antikolonialisme met zich meebracht. Maar ook de zich als zuiverder in de leer presenterende communisten waren – in ieder geval in Nederland – niet van harte steeds antikoloniaal. Toen de sociaal-democraten eindelijk serieus deelnamen aan de regering werkten zij mee aan het voeren van koloniale oorlog tegen het Indonesische onafhankelijkheidsstreven. Hoewel het wettelijk niet toegestaan was dienstplichtigen in te zetten in de oorlog overzee werkten de kabinetten-Beel en -Drees hier volledig aan mee, en werden dienstweigeraars juist gecriminaliseerd. Het was aan de communisten en anarchisten om deze weigeraars te steunen, zelfs te helpen onderduiken, iets wat tot nog tien jaar na het einde van de bezetting doorspeelde.

Toen Nieuw-Guinea “speelde” en de PvdA niet meer in de regering zat was de partij plotselig tegen het inzetten van dienstplichtigen in wat mogelijk een oorlog zou worden – zo ver is het niet gekomen maar dat is niet de verdienste van de PvdA. Voor de steun aan de (weinig talrijke) dienstweigeraars waren er de Pacifistisch Socialistische Partij en de anarchisten. Meer hierover ten dele hier.

Spanje was aan het begin van de vorige eeuw een geheel ontmanteld wereldrijk. De laatste overzeese bezittingen in Amerika en de Stille Oceaan waren buitgemaakt door de Verenigde Staten, enkele vlekjes op de Marokkaanse kust en aan de Golf van Guinea en de huidige Atlantische Sahara resteerden. Het Spaanse regime besloot evenwel om samen met Frankrijk alsnog het buurland Marokko aan te vallen, om in ieder geval de toegang tot de Middellandse Zee te beheersen. De bezettingsoorlog duurde zeker tot 1927. En wat van belang is op te merken: toen “links” in de Tweede Republiek de regering vormde is er geen sprake geweest van het dekoloniseren. Eerder was er groot verzet geweest tegen de koloniale oorlog, dat bloedig gesmoord werd (de Semana Trágica, 25-30 juli 1909). Of het overboord zetten van het antikolonialisme hier iets mee te maken had zou ik niet kunnen zeggen, maar Marokko was de uitvalsbasis van de fascistische legermacht die de staatsgreep pleegde waarmee de burgeroorlog begon. Misschien heeft verslapping op het punt van antikolonialisme dus mede de republiek en daarmee links Spanje de das om gedaan – maar dat is een “als... dan”-historische gedachte; het is niet zo gegaan.

Het zwaarste requisitoir geldt evenwel de Britse sociaal-democratie. De zozeer geprezen regering-Attlee heeft India en Pakistan een bloedige oorlog laten voeren bij het begin van de onafhankelijkheid, waarbij miljoenen mensen op de vlucht zijn gejaagd. Het Britse leger voerde tot 1947 met de VS oorlog tegen de partizanen van Griekenland, die beslist niet aan de macht mochten komen. Uit Palestina trokken de Britten zich lafhartig terug met de officieuze mededeling "jullie zoeken het verder wel uit.” En oorspronkelijk wilde de regering-Attlee verder geen onafhankelijkheid aan koloniën verlenen, want intussen was het Rode Gevaar uitgevonden dat onmiddellijk die koloniën zou overnemen. Het was dus nota bene aan de Tories om de dekolonisering van een groot deel van Afrika door te laten gaan – niet van harte of volledig, en meestal met ongelijk oorlogsgeweld.

Het was Labour dat de deportatie van de Chagossianen op last van de VS begon; dat via wapenleveranties en “adviseurs” de quick kill die miljoenen Biafranen het leven kostte organiseerde; dat met de staart tussen de benen de aftocht liet blazen uit Zuid-Jemen en in 1975-76 in Oman het gebied waar de guerrilla actief was naar het stenen tijdperk terugbombardeerde naar eigen zeggen. En het was opnieuw Labour dat meewerkte aan de inrichting van narcostaat Kosovo door middel van het bombarderen van Servië en dat van harte meedeed aan de invasies in Afghanistan en Irak.

Wat zou het mooi zijn geweest als in ieder geval onder Blairs Labour dit laatste niet was gedaan en wel de grondslag was gelegd voor vrede in de zes graafschappen die vaak Noord-Ierland worden genoemd. Het beëindigen van de bloedige erfenis van Brits kolonialisme alhier zou Blair als vredestichter de geschiedenis hebben kunnen doen ingaan. Nu is hij iemand, en hij niet alleen, die naar de normen van Neurenberg opgehangen zou moeten worden, wat niet zal gebeuren.

- Eerder verschenen onder andere titel op Krapuul

17 juli, 2016

Geen weddenschappen, maar lang zie ik Erdoğan niet meer blijven

Het lijkt wel of het Turkse leger de toch zo vaak beoefende sport van de staatsgreep niet meer beheerst - in een mate die ik bijna niet geloof. Sinds het land lid van de NAVO is, is het een leger met een land in plaats van andersom (vooral buiten Europa zijn dar veel voorbeelden van te vinden: Nigeria, Israël, Indonesië,..). Als alles gaat zoals het tot nu toe de afgelopen halve eeuw is gegaan kan Erdoğan en zijn partij niet veel goed meer doen: aardig doen tegen de nog loyaal gebleken onderdelen maakt hen tot gevangenen van het leger, zoals de praktijk is geweest. Zware repressie, ook tegen het leger zal ook die loyale legeronderdelen van hem vervreemden. En de Verenigde Staten tarten, die tenslotte het laatste woord hebben, is al helemaal onverstandig.
In Chili was ook een "proefstaatsgreep" voorafgegaan aan die van 11 september 1973.
Maar goed, zoals gezegd: ik ga er niets om verwedden. En de toestand nu voegt extra duisternis toe aan de toch al donker uitziende tijden. Het lijkt een mengsel van kristalnacht en nacht van de lange messen nu in Turkije. Ook dat kan ook niet zomaar doorgaan.

16 juli, 2016

Van wolk tot wolk stappen terwijl zij voorbijgaan

Zomaar vanwege gisteravond in de zon aan de Oude Haven weer eens een blok van misschien wel de meest voorkomende groep alhier, Pentangle.
Zonder spijt...


No more my Lord


Will the circle be unbroken?

Wonderlijk genoeg heb ik hiervan nog geen originele studioversie geplaatst. Bij dezen.

Light flight

15 juli, 2016

Zomerbeeld 2016 - stervende dagpauwoog

Eigen oregano eerst...
De dagpauwoog streek neer op de tafel om te sterven. Vreemde gewaarwording
Blinde bij op vlinderstruik, zoals ieder jaar een grote trekpleister

13 juli, 2016

De kookpotten van de Efteling



Hee, dit liedje ken ik van naam! Het stond even in de Veronica top-40 ergens begin '66 als ik het mij goed herinner, en De Telegraaf had de goede smaak de titel te verhaspelen tot "Mr. Kenny Ball" naar de Engelse jazzmuzikant... Daardoor herinner ik het mij. Sacha Distel, het zal wel.
Naar die top-40 luisterde ik verder niet of nauwelijks, we hadden Caroline en London, wat moest je dan met dat Veronica. Er zit een chute in het liedje dat ik hierbij voor het eerst hoor waardoor het hele verhaal een grap wordt. Niets voor kinderen verder zou ik zeggen, maar ja zo werd in mijn kindertijd geredeneerd. Maar haal die wending uit het lied en je houdt onschuldige blanke ontdekkingsreizigers over die in de kookpotten van zwarte kannibalen belanden. (De herkomst van het woord is nog steeds niet geheel duidelijk, maar vermoedelijk is het een verwijzing naar de zo goed als uitgeroeide Cariben van rond de naar hen vernoemde Caribische Zee. Uitgeroeid door de witte kolonialen die hun bloeddorst projecteerden op hun slachtoffers).
Frantz Fanon schrijft pijnlijk treffend hoe gekoloniseerde Afrikanen gerust konden zeggen: "nu hebben wij die kookpotten niet meer natuurlijk." Peau noire, masques blancs kunt u hier lezen. Is het Frans u te veel geraagd, hier is het in het Engels.

Monsieur Cannibale gaat als liedje van een racistisch-koloniaal stereotiep uit maar eindigt heel ergens anders. En het is een halve eeuw oud. De attractie van de Efteling dateert naar ik begrijp van eind jaren tachtig. En er zit geen "draai" aan. Behalve dat de attractie ronddraait.

Op het eiland van Monsieur Cannibale draaien grote kookketels continu rond boven een knapperend vuur. Een ieder die voet aan land zet, mag plaatsnemen in dit duizelingwekkend avontuur totdat ze de kannibaal om genade smeekt. Je bent met de hele familie uitgenodigd om plaats te nemen in Monsieur Cannibale’s kookpotten. Ook als het regent zal het vuur van deze overdekte attractie wakkeren.
Zegt De Efteling.
In de wereld van Anton Pieck gaan - postuum - nog steeds de onschuldige blanken in de kookpot.

Een kijkje via een tweet:


De vraag is niet: wat wordt die arme onschuldige Nederlanders nu in 's hemelsnaam weer aangedaan dat een kinderattractie racistisch wordt genoemd? De vragen zijn: hoe is het mogelijk dat deze "attracties" ingesteld werden? En: kun je niet dankbaar zijn dat ze al die jaren zonder openbare verontwaardiging hebben voortbestaan?
En nu: weg er mee, hoog tijd! Er is nauwelijks actie meer nodig om het ter sprake te brengen (op het net tref ik alleen woedende berichten aan van gekwetst wit Nederland dat weer eens de pineut zegt te zijn).

Geen wonder dat de Efteling het favoriete plekje Nederland van Geert Wilders is.

Eerder verschenen op Krapuul.

Stop Oppressive Stereotypes: solidariteit tegen racisme begint met besef

- door Joke Kaviaar -

Waarom reageren witte mensen als door een wesp gestoken als er wordt gewezen op het racistische karakter van 'Monsieur Cannibale' in de Efteling?

Omdat ze het gevoel hebben dat ze worden aangevallen? Dat valt reuze mee. Kritiek is het, meer niet. Terechte kritiek. En nee, het is uitdrukkelijk geen 'omgekeerd racisme'. De 'pijn' wordt veroorzaakt door het wakker worden in de realisatie van eeuwenlange witte overheersing die in stand wordt gehouden door kinderen van jongsafaan bij te brengen dat de zwarte mens een simpele ziel is, of een griezel. Het is het wakker geschud worden in de rol van dader. Van voortzetter op zijn minst. En dat moet stoppen. Jij, (witte) lezer, kunt er vandaag mee stoppen.

De actiegroep SOS (Stop Oppressive Stereotypes) moet zichzelf continu verklaren. Ik snap goed dat die mensen anoniem willen blijven. Je krijgt namelijk de collectieve racistische stront over je heen als je ook maar wijst. Bedreigingen, pogingen om accounts op facebook te laten verwijderen (die vaak ook lukken dankzij de eenzijdige verwijderpolitiek van wat zichzelf noemt: sociaal netwerk), politie-intimidatie... het kan niet op. Ja, het is een harde boodschap die SOS verkondigt. En het wordt tijd dat die aankomt, recht uit het hart van mensen die het zat zijn.

Het feit dat ik nog nooit een karikaturaal beeld van 'de witte mens' heb gezien, zegt genoeg. Voorzover er karikaturen van witte mensen bestaan, zijn het karikaturen van witte individuen. Een bekend politicus bijvoorbeeld. Daaraan kun je zien dat witte mensen als unieke personen en zwarte mensen als groep worden gezien. Dat is generalisering en dus racisme. En dan wijd ik nu nog niet eens uit over karikaturen van 'de jood', 'de chinees', 'de indiaan', 'de eskimo' en ga zo maar door. Punt is dat het in alle gevallen racisme is door beeldvorming.

De vraag is waarom er geen karikaturen van witte mensen bestaan. Vraag is ook waarom in het Neederlands taalgebied de witte mensen zichzelf niet 'wit' vinden, maar 'blank'. Blank als synoniem voor superieur, verschoond van elke vorm van verdenking of verwijt. Waarom gebruiken we eigenlijk de term 'blank' nog, terwijl de term 'neger' intussen door de meeste weldenkende mensen wel wordt gezien als een racistisch residu van het koloniale tijdperk dat wordt aangeduid als 'De Gouden Eeuw'? Dat woord komt nog uit de tijd dat mensen tot slaaf werden gemaakt en verhandeld. Dat woord en dat winstbejag over de ruggen van mensen hebben dit land rijk gemaakt.
De oudere generatie gebruikt het N-woord nog, omdat ze ermee opgevoed zijn. Kennelijk gaan er heel wat generaties overheen voor een besef doordringt. Dat proces kan decennia in beslag nemen. Maar zo lang hoeft het niet te duren voor de laatste bastions van diepgeworteld racisme worden geslecht. Zwarte Piet en de kookpot-kannibaal in de Efteling kunnen alvast direct worden afgeschaft. Gewoon stoppen met kinderhoofden volproppen met zogenaamd onschuldige racistische beeldvorming.

De kritiek is niet nieuw. De karikatuur in 'Sjors en Sjimmie' is al lang afgeschaft. Over Zwarte Piet hebben we het nu ook niet bepaald voor het eerst. Die discussie werd begin jaren '70 ook al gevoerd maar werd met succes de kop ingedrukt. Nu de discussie over Zwarte Piet aanhoudt, dit keer niet in de doofpot terug kan worden gestopt, is het tijd om verder te kijken, voordat witte overheersing opnieuw een vroegtijdig einde weet te maken aan het verzet. Wij, witte mensen, witte activisten, kunnen daaraan een bijdrage leveren. Door niet je kop in het zand te steken.
Wat we vooral niet moeten doen is de kritikasters afvallen. Wie zijn wij om te bepalen dat zij het anders moeten doen? Wie zijn wij om te zeggen dat zwarte mensen zich (vreedzaam) moeten laten onderdrukken? Witte mensen hebben van Martin Luther King en Nelson Mandela ook al karikaturen gemaakt zodat ze in het witte straatje passen. Zo zijn ze als helden te vereren en kan de witte zelfingenomen mens zich met hen op een voetstuk plaatsen, hen zich toeëigenen en zichzelf andermaal 'witwassen'. Witte mensen willen hen maar wat graag een vorm van principiële geweldloosheid toedichten die de huidige zwarte activisten moet pacificeren. Doen ze dat niet, dan wordt er schande geroepen, en 'omgekeerd racisme', bang als de witte mens is voor zwarte activisten die niet over zich heen laten lopen.
Witte mensen moeten ophouden met zwarte mensen voor hun eigen witte agenda in te zetten, om te pogen de zwarte activisten van nu tegen elkaar op te zetten. Vergeet niet dat Mandela zo lang gevangen heeft gezeten omdat hij weigerde in ruil voor zijn vrijheid het geweld tegen het apartheidsregime af te zweren zolang het veel gewelddadiger apartheidsregime niet werd afgeschaft. En vergeet niet dat het Martin Luther King was die zei: "a riot is the language of the unheard". Denk daaraan voor je een (wit) oordeel uitspreekt over de rellen in de Schilderswijk! Ook dat is verzet tegen racisme.

Afgelopen zondag was ik bij de Black Lives Matter rally DON'T SHOOT in Amsterdam. Aanleiding daarvoor waren de recente moorden in de VS door witte smerissen op zwarte onschuldige mensen. Maar vergeten worden ook niet de doden door racistisch politiegeweld hier in Neederland: Mitch Henriquez, Rishi Chandrikasing, Ihsan Gurz en heel veel anderen. Vergeten wordt helemaal niets meer. Verzwegen wordt helemaal niets meer. Benoemd wordt juist wel het verband tussen kapitalisme, classisisme en racisme.
Ik stond daar als witte activist en kan niet anders dan de sprekers bij DON'T SHOOT volmondig gelijk geven en het doorgeven: wij moeten ons bewust worden. We moeten ons niet tegen elkaar laten uitspelen. Wij, witte mensen, wij moeten het racisme dat als een virus in ons bloed zit en telkens poogt tot een uitbraak van ongeneeslijk racisme te komen, aanpakken. Dat begint bij willen weten. Dat begint bij niet meer zeggen dat wij 'blank' zijn. Dat begint bij het wegnemen van beeldvorming. Dat begint bij er steeds wat van zeggen als mensen om ons heen, bewust of onbewust, racisme verspreiden.

Er is een direct verband tussen doden door racistisch (politie-)geweld en beeldvorming. De (witte) mensen die zeggen dat de mensen die actie voeren tegen beeldvorming zich met belangrijker zaken moeten bezig houden, kunnen er niet verder naast zitten. “Wat kan zo'n kermisattractie nou voor kwaad?” en “Het is maar een kinderfeestje” zeggen, betekent dat je het effect van beeldvorming bagatelliseert. Wedervraag moet zijn: stel nu eens dat jij het was, met je witte velletje, die voortdurend werd bespot, vervormd en misbruikt? Wat nu als jij je steeds moest verantwoorden? Ben je wel eens bang geweest voor de politie die langs reed? Bedenk dat ook die schietende agent als kind is gehersenspoeld met beeldvorming. Die neemt die smeris vandaag mee naar zijn werk, elke dag weer.

Solidariteit begint met de realisatie dat wij, witte mensen, het privilege hebben om van het gewelddadige zwijgen weg te lopen en nergens last van te hebben, en met de enige juiste keuze: om dat juist niet te doen. Roei tegen de stroom racistische bagger in. Konfronteer de mensen om je heen. Sta zij aan zij in de strijd met hen die door het dagelijkse institutionele genormaliseerde racisme worden getroffen. Steun Black Lives Matter. Steun Stop Oppressive Stereotypes. Steun de strijd tegen Zwarte Piet. Steun de strijd tegen etnisch profileren. Het grootste geweld is het geweld van het zwijgen in het licht van onrecht en terreur. Breek die stilte. Vandaag nog.